Γρηγόρης Τσουκαλᾶς: Ἱδρυτὴς καὶ Συντονιστὴς τοῦ starconsciousness.blogspot.com. Ἐρευνητής, Ἀρθρογράφος καὶ Ἀναλυτὴς σὲ γεωπολιτικοὺς ἱστότοπους ὅπως τὸ militaire.gr, τὸ slpress.gr κ.ά.

Συνήθως, μιλᾶμε γιὰ «κλειδιά». Κλειδιὰ ἐπιρροῆς, γνώσης, ἐξουσίας. Μὰ τὸ ὕψιστο κλειδί —τὸ πλέον παραγνωρισμένο— εἶναι τὸ ἴδιο τὸ ἐργαλεῖο τῆς ἀνίχνευσης τῆς πραγματικότητας. Διότι, ὅποιος ἀδυνατεῖ νὰ ἀντιληφθεῖ ποὺ πατᾶ καὶ ποὺ πηγαίνει, γίνεται ἄθυρμα· ἕρμαιο τῶν ἐντυπώσεων καὶ τῶν τηλεκατευθυνόμενων συναισθημάτων.

Παρακολουθοῦμε δελτία εἰδήσεων. Καθημερινῶς. Καὶ πάντοτε, σχεδὸν τελετουργικά, ἡ πλειοψηφία τῶν θεμάτων τους εἶναι δυσάρεστα: φόνοι, δυστυχήματα, πόλεμοι, ἀκρίβεια, τρομοκρατία, «ἀνησυχία γιὰ τὸ αὔριο». Ἀναρωτηθήκατε ποτὲ γιατί; Ἡ ἀπάντηση εἶναι ἁπλῆ – καὶ σκοτεινή. Ὁ φόβος τραβάει. Τὸ δυσάρεστο πουλάει.

Ὁλόκληρη ἡ βιομηχανία τοῦ θεάματος —ἀπ’ τὸ Χόλιγουντ ὡς τὰ δελτία τῶν 8— ζεῖ ἀπ’ τὴν ἐκμετάλλευση μιᾶς βαθιᾶς ἀνθρώπινης ἀδυναμίας: τῆς ἀδυναμίας ν’ ἀντισταθοῦμε στὸ τρομακτικό. Οἱ αἴθουσες γεμίζουν ἀπὸ θεατὲς ποὺ πληρώνουν γιὰ νὰ τρομάξουν· νὰ νιώσουν ρῖγος – ἔστω τεχνητό. Τὸ ἴδιο ἔνστικτο ἐκμεταλλεύεται κι ἕνας ἄλλος θίασος: ὄχι μὲ ἠθοποιούς, μὰ μὲ «γραβατωμένους κυρίους», πού, σοβαροφανεῖς, παριστάνουν τοὺς ἀγγελιαφόρους τῆς ἀλήθειας ἐνῷ, συντεταγμένα καὶ μεθοδικά, σπέρνουν φόβο καὶ ἀπόγνωση.

Ναί, φίλε ἀναγνώστη, τὸ κάνουν ἐσκεμμένα. Ὑπάρχουν ἄπειρες εὐχάριστες εἰδήσεις. Δὲν τὶς βλέπεις. Δὲν προβάλλονται. Ἐπιλέγονται ἄλλες – οἱ κατάλληλες. Ἐκεῖνες ποὺ θὰ σὲ κάνουν νὰ πεῖς: «Εὐτυχῶς ποὺ κάθομαι στὸν καναπέ μου· καλὰ εἶμαι στὴν ἀσφάλεια τῆς ζωούλας μου – ἄσε μὲ ἥσυχο!». Αὐτὸς εἶναι ὁ στόχος: νὰ φοβηθείς, νὰ παραιτηθεῖς, νὰ ὑποταχθεῖς.

Ὅταν βλέπεις μιὰ εἴδηση, μὴν ρωτᾶς μόνο «τί συνέβη;» ρώτα: «Γιατί μοῦ δείχνουν αὐτό; Τί ἐπιδιώκει νὰ διαμορφώσει στὴν ψυχολογία μου αὐτὴ ἡ εἰκόνα;» Ὁ παρουσιαστής, μέσῳ τῆς ὀθόνης, σοῦ μιλᾶ προσωπικά. Κι ἂν νομίζεις πὼς τὰ δελτία δὲν ἔχουν ἰδεολογικὸ ἢ πολιτικὸ φορτίο, τότε —συγγνώμη— εἶσαι βαθιὰ νυχτωμένος.

Ὅποιος θεωρεῖ πὼς οἱ εἰδήσεις ποὺ προβάλλονται δὲν εἶναι μέρος ἑνὸς εὐρύτερου μηχανισμοῦ προπαγάνδας —κομματικῆς, οἰκονομικῆς, διεθνιστικῆς ἢ καὶ στρατηγικῆς— πλανᾶται οἰκτρά. Ὁ γράφων, πάντως, δὲν ἀπευθύνεται σὲ ἐκείνους. Δὲν ἀπευθύνεται στοὺς ὑπνωτισμένους. Ἀπευθύνεται στοὺς ἐλάχιστους ἐκείνους ποὺ βλέπουν πίσω ἀπ’ τὸ παραπέτασμα· πίσω ἀπ’ τὸ σκηνικὸ ποὺ παρουσιάζεται ὡς πραγματικότητα.

Διότι, κανεὶς ἀπὸ τοὺς «γραβατωμένους» δὲν θὰ παραδεχθεῖ πὼς εἶναι φερέφωνο. Κανεὶς δὲν θὰ ὁμολογήσει τὸν ρόλο του. Κι ὅμως, ἂν ἀλλάξεις τὰ κανάλια, θὰ δεῖς: ὁ «χ» ὑποστηρικτής του «ψ» κόμματος, προβάλλει εἰδήσεις μὲ τέτοιο τρόπο ὥστε νὰ βλάπτει τὸν ἀντίπαλο. Ὅταν εἶναι ἀντιπολιτευόμενος, ὑπερτονίζει τὴν ἀκρίβεια, τὶς ληστεῖες, τοὺς φόνους. Μὰ ληστεῖες καὶ φονικὰ ὑπῆρχαν πάντοτε. Τί ἀλλάζει; Ἡ ἑρμηνεία. Ἡ ὑπερπροβολή. Τὸ περιτύλιγμα τοῦ τρόμου.

Καὶ ὅταν ἔρθει ἡ μεγάλη καταστροφή —ὅπως στοὺς Δίδυμους Πύργους—, τότε καὶ τὰ δύο στρατόπεδα δροῦν συντονισμένα: οἱ τρομοκράτες ἐπιδιώκουν τὴν εἰκόνα τῆς καταστροφῆς – ὡς ἐπίδειξη ἰσχύος· ὡς μήνυμα ὅτι μποροῦν νὰ πλήξουν παντοῦ. Οἱ κυβερνήσεις, ἀντιθέτως, τὴν ἀξιοποιοῦν γιὰ νὰ πείσουν τὸν πολίτη πὼς «εἴμαστε εὐάλωτοι»· ἄρα δικαιολογοῦνται οἱ τρομονόμοι, τὰ μέτρα ἐπιτήρησης, ἡ καταστολή.

Ποιός σᾶς εἶπε πὼς οἱ παγκόσμιες καταστροφὲς δὲν χρησιμοποιοῦνται ἀπὸ τὰ κέντρα ἐξουσίας; Μὰ εἶναι ἐργαλεῖα —ὅπλα στὸν ἀκήρυκτο πόλεμο τῆς πληροφορίας.

Τὸ παιχνίδι τῶν εἰδήσεων εἶναι μεγάλο. Καὶ καθορίζει τὶς διαθέσεις, τὶς σκέψεις, τὰ συναισθήματα, τὶς ἐπιλογὲς τῶν ἀνθρώπων. Ἂν μή τι ἄλλο, αὐτὸ καὶ μόνον ἀρκεῖ γιὰ νὰ σᾶς κρατᾶ ὑποψιασμένους. Προσοχή: δὲν σᾶς λέω νὰ γίνετε ἀναίσθητοι· λέω νὰ γίνετε ὑποψιασμένοι. Διότι τὰ δελτία εἰδήσεων δὲν εἶναι ἀθῶα. Εἶναι ὄργανα. Ὅπλα. Καὶ σιωπηρὲς σφαῖρες, κατευθυνόμενες ὄχι στὸ σῶμα ἀλλὰ στὸν νοῦ σας.