Γρηγόρης Τσουκαλᾶς: Ἱδρυτὴς καὶ Συντονιστὴς στό: starconsciousness.blogspot.com Ἐρευνητής, Ἀρθρογράφος – Ἀναλυτὴς σὲ Γεωπολιτικοὺς ἱστοχώρους: militaire.gr, slpress.gr, κ.α.

  • Τὸ ἄρθρο δημοσιεύτηκε στὶς 18 Δεκεμβρίου 2023, στὸ ἱστολόγιο: geoparatirisy.com – Γεωπαρατήρηση.

Ξέρετε, πολλὲς φορὲς, ἐκείνη ἡ κατεργάρα πλευρὰ τοῦ ἑαυτοῦ μου, παίρνει σάρκα καὶ ὀστᾶ μέσα στὶς σκέψεις μου καὶ μὲ ρωτᾶ ἐπικριτικά: Μὰ γιατί ταλαιπωρεῖς τοὺς ἀναγνῶστες σου μὲ φιλοσοφικὲς καὶ «μετά-λογικὲς» ἰδέες; Γιατί δὲν τοὺς μιλᾶς γιὰ πράγματα ἁπλὰ, καθημερινά;

Μὰ ὅσα γράφω —ἀπαντῶ μὲ τὴ σειρά μου— εἶναι πράγματα ποὺ γίνονται στὴν ἁπλὴ καθημερινότητα! Πότε δὲν μίλησα γιὰ κάτι ποὺ ὁ ἀναγνώστης δὲν μπορεῖ νὰ βρεῖ ἢ δὲν ἀντιμετωπίζει στὴν καθημερινότητά του. Ναὶ, φίλε ἀναγνώστη, τὸ κάθε κλειδὶ δύναμης ἀποτελεῖ κ’ ἕνα ἐργαλεῖο ποὺ ἂν κατανοηθεῖ μπορεῖ νὰ γίνει πιὸ ἀποτελεσματικό· ἕνα βελούδινο ὅπλο, στὸν ἀκόμα πιὸ βελούδινο κι ἀόρατο πόλεμο ποὺ πραγματοποιεῖται στὴν καθημερινὴ πραγματικότητα. Τὸ ἂν ἔχεις μάθει ν’ ἀναγνωρίζεις αὐτὰ τὰ βελούδινα ὅπλα, σὲ κάνει ἀπὸ μόνο τοῦ παίκτη τῆς πραγματικότητας, καὶ ὄχι πιόνι…

Γιατί ὅμως ὁ γράφων, μιλάει γι’ αὐτὰ τὰ κλειδιά;

Πρῶτον: γιατί ἴσως κάποτε στὸ βαθὺ παρελθόν, ὑπῆρξε καὶ αὐτὸς πιόνι —καὶ δὲν τοῦ ἄρεσε καθόλου! Δεύτερον: γιατί ὅποιος κατανοήσει τὰ κλειδιὰ παύει νὰ εἶναι πιόνι, —τοὐλάχιστον σὲ κάποιο βαθμό— ἀλλὰ καὶ γιατί ὁ πόλεμος τῆς πληροφορίας —καὶ τὸ παρὸν κείμενο—, ὅπως καὶ τὰ τόσα ἀλλὰ κλειδιά, εἶναι ἀπὸ μόνο του μιὰ κίνηση.

Ναὶ, φίλε ἀναγνώστη, τὸ ὅτι ἔχω δώσει ὁρισμένα κλειδιὰ εἶναι «πολεμικὴ κίνηση». Τὸ ἴδιο συμβαίνει καὶ σὲ ἐντελῶς καθημερινὰ πράγματα ποὺ ἐξελίσσονται γύρω σου καὶ ἀόρατα. Ὁ πόλεμος γίνεται καὶ θὰ τὸν βρεῖς κάτω ἀπὸ γνωστὰ ὀνόματα: Στὴ θρησκεία θ’ ἀναφερθεῖ ὡς πόλεμος σκότους – φωτός! Στὴν ἐπιστήμη, σύγκρουση τῆς τάξης καὶ τοῦ χάους! Στὰ ἀπόκρυφα κείμενα, ὡς δεξὶ καὶ ἀριστερὸ μονοπάτι…

Ναί, κ’ ἐπειδὴ θέλουμε νὰ μιλήσουμε γιὰ καθημερινὰ πράγματα, —ἀκόμα κι ὅτι διαβάζεις αὐτὲς τὶς γραμμὲς, σὲ κάνουν συμμέτοχο σ’ αὐτὲς τὶς συγκρούσεις. Ἂν καὶ τὸ πιὸ σωστὸ θὰ ἦταν, ὅτι, εἴτε τὸ γνωρίζεις εἴτε ὄχι, συμμετέχεις σ’ αὐτὴ τὴν ἀόρατη καὶ βελούδινη ἀντιπαράθεση.

Ὅλοι μας, ἔστω, ἀσυνείδητα καὶ βελούδινα ὅπως λέμε, ὑπερασπιστήκαμε μιὰ παράταξη τῆς τάξης ἢ τῆς ἀταξίας, μὲ κάποιες ἀπὸ τὶς ἐπιλογές μας. Ὅλοι μας ἔχουμε περπατήσει, εἴτε ἐν γνώσει, εἴτε ὄχι, καὶ στὸ ἀριστερὸ μονοπάτι· ἐκτὸς ἂν θεωρεῖτε ὅτι εἶστε Ἅγιοι ἢ κάτι παρόμοιο. Μέσῳ κάποιων πράξεών μᾶς, ἢ στὸ δεξὶ μονοπάτι, ἄλλες φόρες. Ἀκόμα κ’ οἱ καθημερινές μας κινήσεις ἔχουν σημασία στὸ βελούδινο πόλεμο. Ἀλλὰ ἂς φέρουμε ἕνα παράδειγμα καθημερινό: Τὸ τί βλέπεις στὴν τηλεόρασή σοῦ εἶναι μιὰ καθαρὰ «πολεμικὴ κίνηση». Ναί, βέβαια, σᾶς φαίνεται παράξενο ἕως καὶ ἀστεῖο ὅλο τὸ παραπάνω; Σκεφτεῖτε ὅμως τὸ ἕξης: ἡ τόσο κατὰ τὰ ἀλλὰ ἀθώα συσκευή σας, ἀποτελεῖ ἕνα παράθυρο πληροφορίας, ποὺ σᾶς βομβαρδίζει μὲ νέα, εἰδήσεις, ἱστορίες —ὡς καὶ σάτιρα. Ἀλλὰ ἀκόμα κ’ ἡ τελευταία ἁπλὴ σάτιρα, μπορεῖ νὰ ἀποτελεῖ μιὰ «ἐπιθετικὴ κίνηση» προπαγάνδας.

Ὅσοι διαφωνοῦν ἂς τρέξουν σὲ σχετικὴ βιβλιογραφία καὶ θὰ ἀνακαλύψουν ἑκατοντάδες τεχνικὲς προπαγάνδας ποὺ χρησιμοποιοῦνται μέσα ἀπ’ τὴ σάτιρα. Φυσικὰ καὶ δὲν κατηγορῶ τους «σατυρο-λόγους», ἀρκεῖ νὰ εἶναι διατεθειμένοι νὰ δεχτοῦν οἱ ἴδιοι τὴν ἀνάλογη σάτιρα ἢ κριτική. Ἀλλιῶς θὰ μποροῦσα νὰ τοὺς κατηγορήσω γιὰ ὄργανα προπαγάνδας, αὐτοῦ τοῦ βελούδινου πολέμου! —σὲ ὅποιο στρατόπεδο καὶ ἂν ἀνήκουν. Ἀλλὰ ὅπως εἴπαμε δὲν εἶναι μόνο ἡ σάτιρα ποὺ μπορεῖ νὰ ἔχει τὸ ρόλο της. Ἀκόμα καὶ αὐτὰ ποὺ διδάσκει ἡ τηλεόραση, μποροῦν μὲ τὴν κατάλληλη τοποθέτηση νὰ διαφέρουν κατὰ πολὺ ἀπ’ τὴν πραγματικὴ ἱστορία. Ἂν θέλει κάποιος νὰ ἀκούσει μὲ ἐλεύθερο μυαλὸ μιὰ ἱστορία ἀπὸ τὴν T.V., δὲν ἔχει ἀπ’ τὸ ν’ ἀναρωτηθεῖ τὸ σκοπὸ τοῦ καναλιοῦ! — ὅσο καὶ τοῦ ἱστορικοῦ ποὺ ἀκούει· γιατί, μπορεῖ ἡ κατὰ τὰ ἀλλὰ ἱστοριογραφία, νὰ ἔχει σκοπὸ νὰ διαμορφώσει ἁπλῶς ἀπόψεις! Μὴν ξεχνᾶτε ὅτι ἡ ἱστορία γράφετε τόσο ἀπὸ τὰ ὑπάρχοντα καθεστῶτα ὅσο καὶ ἀπὸ τοὺς νικητές! Συνήθως δὲν ἀκοῦμε ποτὲ σὲ εὐρέα κλίμακα τὴν ἄποψη τῶν ἡττημένων, —καὶ μὴν ξεχνᾶμε, ὅτι στὸ κομμάτι τῆς ἱστορίας περιέχονται ἔννοιες ὅπως: πολιτική, φυλή, γεγονός, κ.λπ…

Ἀλλὰ, ὡς τώρα μιλήσαμε γιὰ τὴν παθητικὴ πλευρά —ἀπὸ μέρους σας— σὲ αὐτὸν τὸν βελούδινο πόλεμο. Πὼς θὰ σᾶς φαινόταν ἂν σᾶς ἔλεγα ὅτι: συμμετέχετε σὲ αὐτὸν τὸν βελούδινο πόλεμο ποὺ ἐξελίσσετε μέσα ἀπ’ τὴν ὀθόνη σας; «Χά…!» τί εἴπαμε σὲ αὐτὸ τὸ κείμενο, ὅσο καὶ σ’ ἀλλά; Συμμετέχετε ἔτσι κι ἀλλιῶς στὸν βελούδινο πόλεμο, εἴτε ἐν γνώσῃ εἴτε ὄχι! —ναὶ, κάπου ἐδῶ, εἶναι ἡ ἀγαπημένη στιγμή, ποὺ ὁ γράφων, γελᾶ χαιρέκακα καὶ σᾶς τραβάει τὸ χαλί…!!! Βλέπετε, ὑπάρχει κ’ ἐκείνη ἡ «καταραμένη» λέξη τῆς τηλεόρασης ποὺ λέγετε: ἀκροαματικότητα! Καὶ φυσικὰ, ὅποιος ἔχει μεγαλύτερη ἀκροαματικότητα, σημαίνει ὅτι: ἔχει καὶ μεγαλύτερη πίτα ἀπὸ τὰ συντονισμένα μυαλὰ τῶν θεατῶν! Καὶ φυσικὰ αὐτὸ συνεπάγεται τόσο σὲ χρῆμα, ὅσο καὶ σὲ δύναμη· καὶ ἀναγνωσιμότητα.

Οὐσιαστικὰ, φίλε ἀναγνώστη, ἐσὺ μὲ τὸ ἁπλὸ πάτημα τοῦ κουμπιοῦ σου, δίνεις, ἂν δὲν τὸ ἔχει καταλάβει, τὴν δύναμη! σὲ αὐτὸν ποὺ ἐπιλέγεις περισσότερο. Ναὶ, μὴν διαμαρτυρηθεὶς ξανὰ γιὰ τὰ χάλια τῆς ἑλληνικῆς τηλεόρασης, γιατί οὐσιαστικὰ ἐσὺ τὴν ἔχεις φτιάξει καὶ ἐπιλέξει μὲ ἐκεῖνο τὸ κουμπάκι. Καὶ φυσικὰ δὲν εἶναι τυχαῖο ποὺ ὁρισμένοι σκίζονται νὰ εἶναι στὶς ἐκπομπὲς ὑψηλῆς τηλεθέασης, οὐσιαστικὰ, σκίζονται, νὰ ἔχουν πρόσβαση σὲ ὅσα περισσότερα μυαλά! Φυσικὰ, καὶ δὲν πᾶνε κάπου τυχαῖα οἱ γνῶστες τοῦ βελούδινου πολέμου· σὲ ἐκπομπές, ἀκόμα καὶ τοκ-σόου· ἀκόμα δὲς πὼς κινοῦνται, ἀφοῦ χρησιμοποιοῦν κατὰ κόρων τὴν τέχνη τῆς γλώσσας τοῦ σώματος, ἀλλὰ καὶ τὸν κατάλληλο τρόπο φρασεολογίας, ἢ τὸν τόνο τῆς φωνῆς· σ’ αὐτὸ δῶστε ἰδιαίτερη σημασία!..

Ἀφοῦ, σύμφωνα μὲ τοὺς ἐπικοινωνιολόγους, ὁ τόνος τῆς φωνῆς, καὶ ὄχι τὸ τί λέει κάποιος, εἶναι τὸ 38% στὴν ἐπικοινωνία. Ναί, ξέρω, αὐτὴ ἡ κατεργάρικη πλευρὰ ποὺ ἀναζητάει καθημερινὰ πράγματα, ἴσως τὰ βρῆκε σκοῦρα καὶ σώπασε. Ἴσως, γιατί κατάλαβε ὅτι ὁ βελούδινος πόλεμος ἴσως νὰ μὴν εἶναι καὶ τόσο βελούδινος, ὅτι τὰ χαρακώματα εἶναι τόσο κοινὰ σὲ τοῦτο τὸν ἀόρατο πόλεμο ποὺ προσωπικά, ἀλλὰ καὶ ὅσοι εἶναι λίγο ὑποψιασμένοι, δὲν τὸν θεωροῦν καθόλου ἀόρατο, ἀντίθετα εἶναι ὁρατότατος, ἐξελίσσεται μπροστὰ στὰ μάτια ὅλον μας, κ’ εἴμαστε μέρος τοῦ ὅλοι μας, εἴτε σὲ ρόλο μαχητή, εἴτε σὲ ρόλο θύτη καὶ θύματος!

Ναί, ὅλα τὰ παραπάνω ἀκούγονται παράξενα σὲ αὐτὴν τὴν πολύβουη πραγματικότητα, ὅμως, φίλε ἀναγνώστη, δὲν σοῦ ἀναφέρω τίποτα ποὺ νὰ μὴν μπορεῖς νὰ τὸ βρεῖς σὲ βιβλία καὶ διαδίκτυο. Τὸ ὅτι κάποιοι ἔχουν φωνὴ πρὸς τὸ κοινὸ εἶναι πλεονέκτημα! Τὸ θέμα, ὅμως, εἶναι ἂν αὐτὸ τὸ πλεονέκτημα εἶναι εἰς βάρος μας, ἢ ὑπὲρ μόνο σὲ αὐτὸν ποὺ τὸ κατέχει. Καὶ φυσικὰ, ἐσὺ, φίλε ἀναγνώστη, πρέπει νὰ κατανοήσεις ὅτι εἶσαι μέρος αὐτοῦ τοῦ πλεονεκτήματος καὶ ὅτι ἔχεις τὴ δύναμη τῆς ἐπιλογῆς· ἄλλωστε, αὐτὸς ὁ πόλεμος ποὺ περιγράφεται σὲ αὐτὲς τὶς γραμμὲς δὲν εἶναι τίποτα περισσότερο ἀπὸ πόλεμος ἐπιλογῶν!

Νὰ θυμᾶσαι: δὲν ἔχει τὴν δύναμη μόνο αὐτὸς ποὺ εἶναι στὸ γυαλὶ, ἢ στὸ ραδιόφωνο, ἢ στὸ ἔντυπο, κ.λπ… ἀλλὰ, καὶ ἐσὺ ποὺ τὸ ἐπιλέγεις.

Ὅλος αὐτὸς ὁ θόρυβος γίνεται, γιὰ νά ‘χει ὁ κάθε «Χ», περισσότερες ἐπιλογές…